Коркарди накшаи дарси яксоата.
Мавзуъ: Хатхои рости параллел (геометрия 7)
Максади ва вазифахои дарс: Такрори мафхуми хатхои рости параллел аз синфи 6. Омузиш ва тадкики дурустии хосиятхо , таърифи хатхои рости параллел. Шиносои бо ишорахои геометрии хатхои рости параллел.
Ташакули махорат ва малака дар халли машкхо.Такмил додани кобилияти фикррони,шуурнокона кабул намудани маводи таълими.Инкишофи нуткронии математики,фаъолгардонии хонандагон.
Максади тарбиявии дарс: Максаднок дониш андухтан, шахсият ва фикри атрофиёнро хурмат кардан.Ба кори худ бахои дуруст дода тавонистан.
Равиши дарс:
Фаъолгардонии хонандагон омузиши мавзуи нав: (саволу чавоб)
Намудхои хатхо? Рост, морпеч, шикаста….
Хате ки дар тасвири шаклхо ба монанди секунча чоркунча ва гайра бештар истифода бурда мешавад?
-Хати рост.
Ин хатхо нисбати хамдигар чигуна чойгир мешаванд?
-Онхо якдигарро мебуранд, болои хам хоб мераванд, хамдигарро намебуранд.
Холати сеюме ки шумо гуфтед тасвир кунед а в
Дар синфи 6 мо бо чунин хатхо шинос шуда будем,онхо чи ном доранд?
-Хатхои рости параллел
Таърифи хатхои рости параллелро баён кунед.
-Ду хати росте ки дар як хамвори мехобанд ва нуктаи умуми надоранд хатхои рости параллел ном доранд.
-Ду хати росте ки хамдигарро намебуранд ва дар як хамвори мехобанд хатхои рости параллел ном доранд.
Дар таърифи аввал кайд карда шуд ки агар хатхои рост нуктаи умуми надошта бошанд,инро шарх дихед
-Агар онхо як нуктаи умуми дошта бошанд онхо хамдигарро мебуранд,агар болои хам хоб раванд хама нуктахояшон умуми мешавад.Дар ду холат онхоро параллел номидан мумкин нест.
Хам дар таърифи якум ва хам дар таърифи дуюм шумо кайд кардед ки онхо танхо дар холати дар як хамвори хобидан ва якдигарро набуридан хатхои рости параллеланд. Чумларо шарх дихед.
-Хатхои рост метавонанд дар хамвори ва дар як вакт дар фазо чойгир буда метавонанд.Агар онхо дар фазо бошанд дар ду хамвори чойгир шуда метавонанд якдигарро набуранд, лекин параллел шуда наметавонанд зеро дар ягон хамвории дигар якдигарро мебуранд.
Хатхои рости параллел чи гуна хосиятхо доранд?
-Аз нуктаи додашуда ба хати рости додашуда хати рости параллел гузаронидан мумкин ва факат якто. Чавобро шарх дихед .
-Агар аз нуктаи додашуда хати дигари параллел гузаронем он гох ин ду хат дорои нуктаи умуми мешаванд.
Боз хосият медонед?
-Агар яке аз хатхои рости параллел ба хати рости сеюм параллел бошанд , онгох хати дигар хам бо хати рости сеюм параллел аст.
Ишораи параллелии хатхои рост чунин аст «||». Инро ба назар гирифта хосияти охиронро бо ишорахои геометри нависед.
-- агар a||b ва a||c, он гох b||c аст.
Кори гурухи( чорнафара ду варианти супориш)
Варианти 1
1 Оё метавонад хати росте ки яке аз хатхои рости параллелро мебурад хати рости дигарро набурад?
2. Аз расм хатхои рости параллелро нишон дихед. а в с м
3.Шакли геометриеро тасвир кунед ки тарафхои параллел дошта бошанд. Онхоро бо ишорахо нависед.
Варианти 2
1 Ду хати хамдигарро буранда дода шудаанд . Оё хати рости сеюмро тасвир кардан мумкинаст ки ба хардуи ин хатхо параллел бошад?
2.Аз расм хатхои рости параллелро нишон дихед. а с в к
3. Шакли геометриеро тасвир кунед ки танхо ду тарафаш параллел бошад онро бо ишорахо нависед.
Бараси ва тахлили кори гуруххо.
Халли тестхо(дунафара)
1.Хатхои рости параллел
А)Ду хате ки нуктаи умуми надоранд.
В)Ду хате ки хамаи нуктаояшон умуми аст
С) Ду хати росте ки танхо як нуктаи умуми доранд.
2.Дар росткунча чанд тараф бо хам параллеланд?
А) 2 В) 0 С) 1.
3. Дар секунча чанд тараф бо хам параллеланд.
А) 3 в)0 С)1.
4.Кадоме аз чумлахои зерин дуруст аст.
А) Чунин хати росте мавчуд аст ки ба яке аз хатхои рости хамдигарро буранда параллел аст.
В) Чунин хати росте мавчуд аст ки ба хар як хати рости хамдигарро буранда параллел аст.
С)Агар хати рост яке аз хатхои ба хамдигар параллелро бурад, он гох ва ба дигараш параллел мешавад .
5.Ишораи хатхои рости параллел
А) = В) || C) \\
6. Секунчаи АВС дода шудааст . Аз куллаи А ба тарафхои секунча чанд хати рости параллел гузаронидан мумкин аст?
А) беохир В) 1 С) 0
7.Нуктахои А, В, С дар як хати рост мехобанд ,нуктахои В, С, О низ дар як хати рост мехобанд. Оё метавонанд хатхои рости АВ ва СО бо хам параллел бошанд.
А) Ха В) не С)баъзан
8. Кадоме аз мисолхои зерин ифодакунандагони хатхои рости параллел нестанд?
А)Шоххои дарахтон.
В) Релсхои рохи охан.
С) Симхои барк аз симчуб ба симчуб.
9. Чумларо пурра кунед: Аз …… додашуда ба хати рости додашуда хати рости …… гузаронидан мумкин ва факат…..
А) параллел, нукта, якто В) нукта, параллел, якто С) якто, нукта, параллел.
10. Калимаи параллел чи маъно дорад?
А) пахлуи хам равона, В) чуфти хатхои рост С) ду хати рости хамдигарро набуранда. Тафтиши тестхо.Чавобхои дурусти тестхо дода мешавад.Хонандагон худашон чавобхои худро тафтиш намуда бахогузори мекунанд.
Супоришхои эчоди.
1. Дар синф предметхоеро муайян кунед ки байнихам параллеланд.
2. Оё дар омузиши дигар фанхо шумо бо калимаи параллел вохурдаед? Онхо аз руи кадом хосиятхояшон ба хосияти хатхои рости параллел монанданд?
3. Мохияти омузиши хатхои рости параллел
Арзёби
Имруз шумо чи омухтед?
Кадом савол барои шумо нофахмо монд?
Чиро дар атрофи ин мавзуъ боз мехостед донед?
Кадом лахзаи дарс ба шумо маъкул нашуд?
Супориши хонаги: Омухтани таъриф ва хосияти хатхои рости параллел.Тасвири хатхои рости параллел ва хатхои рости нопараллел бо ишораашон, Тасвири шакл ё чисми геометрие ки хар чи бештар хатхои рости параллелро дорост.

Метод шакл ва воситахои омузиши интерактиви (давомаш)
Ин навбат боз баъзе шаклхои омузиши интерактивиро пешниходи шумо мегардонам бо намунахои истифодаи ин стратегияхо дар дарсхои математика оварда мешавад.
ЧАРХОФАЛАК
Истифодаи ин стратегияро дар дарсе ки ба халли мисолхо бахшида мешавад нишон медихам. Одатан дар синфхо мизхои нишаст дар се катор гузошта мешавад, хар катор 5-тоги миз дорад Пешаки омузгор барои хар катор 5 тоги мисолхои бо 5 кадам хал мешуда тартиб медихад.Дар огоз ба хар як миз яктоги мисол гузошта мешавад. Ба хонандагон равиши кор чунин фахмонида мешавад:Корро ду нафари ичро мекунем.Хозир хар як мизе ки супориш гирифт танхо амали якумро ичро мекунад ва вараки худро ба мизи кафо месупорад.Онхо амали дуро ичро карда варакро ба мизи дар паси худ буда медиханд Мизе ки амали 5-умро ичро мекунад корро ба мизи аввала бармегардонад.Онхо халро пурра тафтиш карда ба ахли синф камбудихо(агар бошад) ё дурустии корро барраси мекунанд.
ЭСТАФЕТА.
Ба фикри ман ин стратегия хангоми мустахкамкунии мавзуъ дар дарси математика басо кулай аст. Барои амали кардани ин усул омузгорро зарур аст варакахо тайёр кунад ки аз мисолхои содда фахмо иборат бошад ва дар тахтаи синф хам чои бисёр нагирад.Зеро мисолхоро хонандагон дар тахтаи синф ки ба се кисм (барои се катор) таксим карда шудааст ичро мекунанд.Шумораи варакахо ба микдори хонандагони синф бояд баробар бошад.Варакахо дар мизи омузгор гузошта мешавад ,хар як хонанда аз се катор яктоги варака гирифта дар тахтаи синф супориши дар он навиштаро ичро мекунанд.Сипас навбатро ба хамкатори худ медиханд.Эстафета то он дам давом мекунад ки аъзоёни каторхо пурра баромад кунанд.
УСУЛИ СУКРОТ
Ин стратегияро ба усули таълими салохиятнок низ дохил кардан мумкин аст.Яъне омузиши ягон мавзуъ ё чавоб ба ягон савол бо воситаи савол сурат мегирад.Мисол: Мавзуъ: Суммаи кунчхои хамсоя.
Савол: Кунчи хамсоя чист?
Чавоб: Кунче ки як тарафаш умуми буда ду тарафи дигараш нимхатхои рости пуркунандаанд кунчи хамсоя аст.
Савол: Кунчи хамсояро тасвир кунед ва гуед ки чанд кунчро дар накша мебинед.
Чавоб: Кунчи АОВ ; АОС ва СОВ .Се кунч.
Савол: Оё ин кунчхо якхелаанд?
Чавоб: Не . Кунчи АОВ—кушод, кунчи АОС—кунд, кунчи СОВ—тез . Се хел.
Савол: Кунчи АОВ чанд градус
Чавоб: 1800
Савол: Оё метавонем гуем ки азбаски ОС тарафи умуми аст ,кунчи АОВ ба ду кунч АОС ва ВОС таксим мешавад?
Чавоб : Ха
Савол: Пас ба фикри шумо суммаи ин ду кунч чанд мешавад?
Чавоб: 1800.Чунки ин кунчхо дар натичаи ба ду кунч чудо кардани кунчи кушод хосил мешаванд.
Савол:Оё хама вакт,суммаи кунчхои хамсоя 1800 аст?
Чавоб : Ха.
Омузгор: Инак теорема:Суммаи кунчхои хамсоя 1800 аст. Теоремаро нависед ва онро хатти исбот кунед.
ДЕБАТ:
Ин тарзро барои нишон додани якчанд рохи халли мисолхои математики истифода бурдан мумкин аст. Бояд хонандагон супоришхоро гиранд ва онро бо тарзхои гуногун ичро кунанд.Хангоми баррасии хал, онхо бояд бартарии амалхои худро ба ахли синф исбот кунанд.
Мисол:
Супориш: 1/2 + 3/4 -2/5
Хонандаи якум: Барои халли ин мисол ман хар як касрро ба касри дахи гардонида амалхоро ичро мекунам: 0,5+0,75-0,4=0,85
Хонандаи дуюм: Тарзи кулай барои ман ин ёфтани махрачи умуми аст: 10/20+15/20-8/20=17/20.
Супориш:Муодилаи 2(х+6)=14-ро хал кунед.
Хонандаи якум: Пеш аз хама кавсхоро мекушоям ва номаълумро меёбам.
2х+12=14
2х=2
Х=1
Хонандаи дуюм: Аз хосиятхо истифода бурда аввал таксимро ичро мекунам.
Х+6=14:2
Х+6=7
Х=1
Супориш; Адади 20-ро 40% зиёд кунед.
Хонандаи якум: Аввал 40%-и 20 ро ёфта баъд онро чамъ мекунам
20----100%
Х----40%
Х=(20*40)/100=8
20+8=28
Чавоб: 28
Хонандаи дуюм:Азбаски 20 40% зиёд мешавад пас чавоби мо 140%-и 20 мешавад.
20----100%
Х------140%
Х=(20*140)/100=28
Чавоб : 28
Сипас хонандагон доир ба интихоби халли худ бахс мекунанд.
АУКЦИОН
Ин шакли тафтиши донишхои андухташуда аст.Равиши он чунин аст.Синф ба гуруххо таксим карда мешавад.Омузгор ба гуруххо як микдор хол медихад,ки онхоро барои харидани саволхо метавонанд сарф кунанд.Саволхо тартиб дода мешаванд ва ба онхо нарх гузошта мешавад.Савол бо нархаш пешниходи хонандагон мегардад.Гурухе хакки ба савол чавоб доданро пайдо мекунад ки ба он нархи баландтар аз будааш дихад.Баъди ба савол дуруст чавоб додан гурух ба ин хол сохиб мешавад, агар не аз холхои будаи гурух ин микдор тарх карда мешавад.Агар холхои гурух тамом шавад онхо ё аз бози мебароянд, ё тестхо хал карда холхо ба даст меоранд.Дар охири дарс холхоро ба бахо иваз мекунанд.
БОРХАЛТА
Дар тахтаи синф масъалае навишта мешавад, ки халли он донистани бисёр хосиятхоро талаб мекунад, ва дар гушае расми борхалта тасвир мешавад.Хонандагон барои нишон додани хал,формулахо ва хосиятхое ,ки онхоро мебояд истифода баранд дар дохили борхалта менависанд
Сипас албата бо истифодаи ин маводхо масъаларо хал мекунанд.
Усулхои интерактиви басо зиёданд, онхоро худ метавонед эчод кунед.Зеро хар як дарси шумо бояд донишеро ба хар як хонанда дихад.Шумо хонандаи сустхон надоред,хонандае доред,ки барои у дарси шумо дастнорас аст.Пас кушиш кунед то дарси шумо хар як хонандаро дар синф фаро гирад!

Метод шакл ав усулхои омузиши интерактиви (давомаш)
Омузиши интерактиви яке аз шаклхои омузиш,ки бо воситаи бахс, сухбат ва чустучу сурат мегирад.Ин албата шакли гурухии омузиш аст.Дар раванди он хар як хонанда бо хонандагони дигар хамкори менамояд.Дар натича мавзуи хачмаш нисбатан калон аз худ мешавад,махорату малака дар чустучуи донишхо такмил меёбад,шахсияти хонанда инкишоф меёбад.Фард бахс карданро меомузад:хатогии худро хис мекунад, ва фикри дурустро эътироф мекунад. Супоришхо бояд мазмуни тадкикоти , проблемави ва эчоди бояд дошта бошанд.Якчанд методикахои таълими интерактивиро бо мисолхо дида мебароем.
ПРЕСС-КОНФЕРЕНСИЯ.
Ин тарзро мо дар дарси такрори истифода бурда метавонем. Синф ба ду гурух таксим мешавад:гурухи намояндагон, гурухи мухбирон. Гурухи намояндагонро дар назди тахта дар ру ба руи гурухи мухбирон чойгир мекунем.Пешаки мавзуъро интихоб мекунем: «Такрори секунчахо».Намояндагон ба худашон ном гузошта номхояшонро дар наздашон навишта мегузоранд:Секунчаи росткунча,секунчаи баробарпахлу,секунчаи тезкунча,…. Мухбирон номхои худ, ё номи газетаи худро фикр карда дар когазчахо навишта дар либоси худ мечаспонанд.Мухбирон саволхои худ: Барои чи шумо номи секунчаро интихоб кардед?(таърифи секунча)Оё хамаи секунчахо дар инчо хозиранд? Секунчаи росткунча шумо бо кадом хосиятатон машхуред? Барои чи шуморо секунчаи баробарпахлу номиданд?Дар бораи медианаи ба асоси секунчаи баробарпахлу гузаронидашуда чи мегуед? ва монанди инхоро ба намояндагон медиханд.Омузгор метавонад дар катори намояндагон нишаста конференсияро идора кунад:Ба хомуши риоя кунед! Тартиботи чамъиятиро вайрон накунед! Ба ин савол метавонад секунчаи … чавоб дихад. Ин савол ба ин гурух дахл надорад.Мо холо дар ин бора маслихат дорем, гуён ба конференсия мазмуни дигар бахшад.
КЕЙС-МЕТОД
Ин тарз дар дарси математика барои азхудкунии рохи дурусти ягон масъала ё мисол истифода бурдан кулай аст. Пешаки омузгор кейсхоро тайёр мекунад дар конвертхо хамон як масъаларо бо роххои гуногун хал карда(баъзеаш хато)пешниходи гуруххо мекунад.Хонандагон халро мебинанд тахлил мекунанд ва дурустии онро месанчанд.Сипас дар асоси хулосахои худ дурусти ё хатогии халро ба синф бараси мекунанд.
Мисол: 3(2х+7у)-9(3х-8у)
Кейси 1 3(2х+7у)-9(3х-8у)=6х+21у-27х+72у=71ху
Кейси 2 3(2х+7у)-9(3х-8у)=6х+27у-27х-72у=21х-65у
Кейси 3 3(2х+7у)-9(3х-8у)=3*9ху+9*5ху=27ху+45ху=72ху
Кейси 4 3(2х+7у)-9(3х-8у)=6х+21у-27х+72у=-21х+93у
Кейси 5 3(2х+7у)-9(3х-8у)=6х+21у-27х+72у=-21х+93у=72
Лексияи бинари.
Хангоми баёни мавзуи нав истифода бурдан кулай аст. Мавзуъ дар шакли сухбати ду нафар аз худ мешавад: масалан омузгор ва шогирд. Албата шогирдро ё пешаки тайёр мекунед ,ё мавзуеро интихоб мекунем ки ба мавзуи азхудшуда наздики дошта бошад.
Мисол:
Омузгор: Мавзуи имрузаи мо «функсияи квадрати»
Шогирд: Ба хотир меорем ки функсия ин вобастагии ду бузурги аст ,ва мазмуни квадрат ба дарачаи 2 бардоштани адад аст.
Омузгор: Намуди умумии функсияи квадрати у=ах2+вх+с аст.
Шогирд: Бузургихо ду намуданд вобаста ва новобаста .Дар ин чо у-бузургии вобаста(функсия) х- бузургии новобаста(аргумент) а,в ва с ададхоянд.
Омузгор: Функсия чунин хосиятхоро дорост:Графики он парабола аст.
Шогирд : Ман медонам он чи гуна намуд дорад.(тасвир мекунад) Гуфта метавонам ки сохаи муайяниаш тамоми ададхои хакикианд.
Омузгор : Лекин сохаи киматхояш тамоми тири адади шуда наметавонад.Ин вобаста ба куллаи парабола ас тки бо формулахои зерин ёфта мешавад (формуларо пешниход мекунад ,вобаста ба формула мисол хал намуда сохаи киматхоро бо хамрохии шогирд меёбанд)
Шогирд:Шохахои парабола баъзан ба боло равонаанд , баъзан ба поён.
Омузгор: Агар коэфитсиенти якум а аз 0 калон ,яъне мусбат бошад шохахо ба боло ва дар холати баръакс яъне хангоми манфи будани а шохахо ба поён самт мегиранд.
Шогирд: Мисол меорам : у= 2х2+6х+9 у=х2+9 у=5х2 у=9х2-6х .Азбаски назди коэфитсиенти якум аломати «- « дида намешавад пас шохахои ин параболахо ба боло равонаанд.
Омузгор: Агар чунин нависем у=-2х2+6х+9 у=-х2+9 у=-5х2 у=-9х2-6х он гох шохахо ба поён равона мешаванд.
Шогирд: Чуфтию токии функсияро мебинем у(-х)=а(-х)2+в(-х)+с=ах2-вх+с=-(-ах2+вх-с) Функсия на чуфт аст ва на ток
Омузгор: Вале дар холат функсия намуди у=ах2 ва у=ах2+с будан функсия метавонад чуфт бошад
Ва монанди хамин вобаста ба мавзуъ дигар хосиятхои функсияро дидан мумкин аст.То ки шогирдони шунаванда дилгир нашаванд , баъзан онхоро низ ба сухбат даъват кардан лозим аст:Оё рафики онхо дуруст гуфт ё аз гуфтаи омузгор чи нофахмо монд? …..
КОРИ ГУРУХИ
Бештар метавон хангоми исботи теоремахо дар дарси математика истифода намуд. Ё ягон формула тарзи халро пешниход намуда исботи дурустии онро бо пешниходи намунахои нодурусти он аз хонандагон талаб мекунем
Мисол: маълумот барои хама : Хангоми чамъ( тарх) кардани ду касри махрачаш гуногун аввал онхоро ба махрачи умуми оварда сипас чамъ (тарх ) кардан лозим аст.Супориш : 1)Ин чумларо дар шакли формула нависед. 2) Дурустии онро исбот кунед.3)Мисол оред ва онро бо ду тарз (ба махрачи умуми овардан, ба намуди касри дахи овардан) чамъ ё тарх кунед чавобхои худро мукоиса кунед.
Супоришхои алохида ба гуруххо
Гурухи 1: Нодуристии ифодаи зеринро нишон дихед
a/b+c/d=(a+c)/(b+d)
Гурухи 2: Нодурустии ифодаи зеринро нишон дихед
a/b-c/d=(a-c)/bd
Гурухи 3: Нодурустии ифодаи зеринро нишон дихед
a/b+c/d =(ab+cd)/bd
Гурухи 4:Нодурустии ифодаи зеринро нишон дихед
a/b-c/d=(ad-bc)/(b-d)
Ва гайра .Кушиш кардам ду се усули интерактивиро бо мисолхо пешниходи шумо гардонам. Албата он аз хатогихо озод нест ва метавонед ин тарзхоро худ аз нав кор карда бароед ё тарзхои дигарро пешниход намоед. « Хамаро як кас надонад, хамаро хамагон медонанд» (давом дорад)

Метод шакл ва воситахои омузиши интерактиви(хамфаъол)
Имруз ки иктисодиёти кишварамон ру ба инкишоф аст , талабот ба мутахасисони баландмартабаро ба миён меорад.Ин аст ки мо бояд сифати таълимро дар мактаб баланд бардорем.
Хонандаи имруза аз чихати психологи куллан аз хонандаи солхои 80-ум ,2000-ум ва хатто 2010-ум фарк мекунад. Ба у он тарзи анъанавие,ки он солхо барои таълим ва тарбия мувофик буданд тамоман маъкул нест.Ин аст, омузгорон дар таълим мушкилихо доранд,ба мисоли: идора кардани хонандагон дар дарс,ба тарзи фахмо баён кардани дарс, конеъ кардани талаботи хонанда бо донишхои худ ва гайра.Хонандаи имруза баъзан хатто намехохад ки дар хона дарс омузад.Вай инчунин бо вучуди камии дониши худ аз омузгор бахои баланд мехохад.(инфлятсияи бахо) Ин хама аз он шаходат медихад ки дар сохаи таълим бояд револютсия ба амал ояд.Курси таърихро ба хотир оред: Табакаи поёни намехохад чун пештара кор ва фаъолият кунад,табакаи болои наметавонад чун пештара рохбари кунад!Яъне хонандагон намехоханд ба тарзи анъанави хонанд ва бахо гиранд,омузгорон наметавонанд бо тарзи кухна дарс гуянд.
Хозир вобаста ба ин холат усулхои зиёди таълимро пешниходи омузгорон карда истодаанд: усули фаъоли таълим, усули хамфаъол, усули таълими салохиятнок,….Агар ин усулхоро омузем онхо ба хамдигар шабохат доранд.Татбики ин усулхо дар мактабхои мо барои омузгорони мо басо мушкил аст. Онхо (асосан омузгорони собикаи кориашон зиёд) намехоханд ин тарзи таълимро кабул кунанд.Онхо хамеша бартарии усули пештараро исбот мекунанд ва камбудихои методхои навинро нишон медиханд. Албатта онхо дар натичаи татбики дониши худ як катор мувафакиятхоро ноил гаштаанд , бинобар ин бо онхо дар ин бора бахс нашояд.Лекин бояд ба назар гирифт ки донише ки дар натичаи шунидан ба даст меори 100% намешад. Баъзе фактхо аз хотир мебарояд,баъзе чумлахои дур аз мавзуъ илова мешавад,Мазмуни мавзуъ дар доираи фахмиши омузгор аз худ мешавад.Барои мисол бозии «гушаки»-ро бо 15-20 кас ичро кунед: Чумлае фикр кунед (мисол:Имруз соати 10 мо ба оббози ба Искандаркул бо мошини Собир меравем)Онро ба шахси дар наздатон буда гуед ва талаб кунед ки ба шахси дигар расонад, лекин факат як бор.Ин амал бояд гирд гардад ва хама иштирокчиён ин хабарро ба якдигар гушаки кунанд. Шахси охирон хабарро баланд такрор мекунад.Он гох фахмидан мумкин аст,ки хабар чи хел то охири давра расид. Мумкин ин хабар ба тарзи шикаста (Сахари ба Айни мошини Сотим мебарад) расад.Гуфтан чоиз аст ки ин хам яке аз усулхои интерактив аст. Яъне метавонед ба дарс дароеду то кайди журнали синф ба гуши хонандаи дар пеш нишаста теоремаи Пифагорро гуед ва хохиш кунед онро ба ахли синф гушаки кунад.Хам тамоми хонандагон ба он марок зохир мекунанд,ки муаллими мо ба гуши у чи гуфта бошад,ва хам як маротиба теоремаро такрор мекунанд.Шахси охирон теоремаро баланд мегуяд.Се маротиба шунидани як чумла барои хонандаи имруза басанда аст то онро ба хотир гирад.
Тарзи анъанави дар холати сахтгири ва серталабии омузгор инчунин асосан дар холати аз тарс ба дарсхони мачбур шудани хонанда ба мувафакият ноил мегардад .Дар дарси анъанави бояд синф ором бошад, хама як нафарро (ё омузгорро ё хонандаи дарсгуфтаистодаро) гуш диханд, танхо фикрхои омузгорро такрор кунанд,гуфтахои уро ичро кунанд,дар дарс бештари вактро бе фаъолият хамчун тамошобин гузаронанд.Ин амалхо албата натичабахш аст.Лек ба талаботи имруза мувофик нест.Мо шахсияти фармонбардор,беирода,тарсуро тарбия карда истодаем. Инкор мекунед? Шумо як бор шахсоне ки дар асри бист бо ин тарз тарбия ёфтаанд бо насли асри бистуяк мукоиса кунед.Фаркиятро мебинед?Ха албатта шахси гапгир хамеша бехтар аст.Лекин мо одат кардаем хамеша як хел кор кунем .Фикри худро надорем.Хатто хангоми сохтани накшаи таквими ба хусусиятхои синф нигох накарда аз якдигар рубардор мекунем: микдори соатхо баробар ,микдори корхои хатти баробар,китоби таълими якхела.Синфхона бояд як хел чихозонида шавад,гушахои синфи якхела,хозир хатто маводхои мактабиро низ якхела карда истодаанд…Фармон хаст,ки ба мактаб оварда фурухтани билету лотореяхо манъ аст.Вале ким кадом шахси болонишин ичозат медихад,дурусттараш фармони Вазири маорифро сарфи назар мекунад ва мо омузгорони хуштарбия уро дастгири карда бо вучуди будани фармон билетхоро дастраси хонандагон мегардонем.Ин як кушиш буд барои нишон додани яке аз натичахои таълими анъанави.
Вазифаи омузгори имруза ин на додан донишхои тайёр ба хонандагон , балки такмил додани фаъолияти худомузии у,ташаккули махорат ва малака дар ин самт,инчунин тарбияи мустакилият,максаднок амал кардан,фикри худро баён карда тавонистан,инкишофи шахсият аст.
Татбики усулхои нави таълим барои омузгорон як катор мушкилихо, нобарорихо ва нофахмихо меорад.Сабаби хамаи ин набудани дониши кофи аз методикаи таълим, набудани махорату малака дар ин самт, набудани маводхои зарури,набудани амал(практика).Ба хотир оред кадамхои аввалини омузгории худро оё хамон тарзи анъанавиро ба осони татбик карда будед?Не албата баъди нобарорихо, худомузихо як микдор тачриба пайдо кардеду мувафак шудед!Усули нав хам хамин маротибаи аввал ба шумо натича намедихад.Чи хеле ки шумо ба кабули ин усул тайёр нестед ,хонандаи шумо низ тайёр нест.Лекин дар натичаи ин тарзро пай дар пай (на танхо дар дарсхои кушод)истифода будан албата бартарии онро хис мекунед ва дарсхои дилгиру якранги шумо ба дарсхои марокангез ва сермахсул иваз мегардад.
Мехохам якчанд усули интерактивиро п Ба методхои интерактиви бозии кории таълими (учебная деловая игра), мусобика,хучум ба майнаи сар(мозговой штурм),кори гурухи,эчодкори ва гайра дохил мешаванд. (давом дорад).

Дарси геометрия бо усули таълими салохиятнок дар синфи 7. Мавзуъ : Кунчхо
Барнома: Кунч. Намудхои кунчхо.Чен кардани кунчхо.
Салохиятхо: Мавзуи чорум дар геометрия , бинобар ин хонандагон чи будани шаклхои геометри ,чи гуна тасвир кардани содатарин шаклхо, ишорати онхоро медонанд.Хосиятхои он шаклхоро баён намуда тадкик намуда метавонанд. Дар бораи кунчхо низ аз синфхои поён маълумот доранд. Дарс кариб такрори ва мустахкамкунии донишхои пешина мешавад.
Максади дарс: Бояд таърифи кунч, хелхои он, хосиятхо, ишора, ва тарзи тасвири геометрии кунчхо аз тарафи хонандагон аз худ шавад.
Истилохот: Кунч.Кунчи рост,кунчи кунд,кунчи тез,кунчи кушод
Ташкили дарс:Тайёр намудани маводхои таълими аз тарафи омузгор ва хонандагон.
Такрори мавзуи гузашта ва фаъолгардонии хонандагон:
Азбаски мавзуи дарс ба хонандагон шинос аст,яке аз усулхои хамфаъол «Микрофон»-ро истифода мебарем.Яъне пурсиш бо воситаи «микрофон» ягон предмет дар синф роли микрофонро мебозад,масалан пенал ё хаткашак.Шахсе,ки савол медихад(омузгор) ба «микрофон» савол медихад,шахси чавобдодаистода низ «микрофон»-ро истифода мебарад. Ин амал саволу чавобро ба шакли бози табдил медихад.
1Кадом шаклхои асосии геометриро медонед?(нукта ва хати рост)
2.Барои чи ин шаклхо асосианд?(аз ин шаклхо дигар шаклхо иборатанд)
3.Аз ин шаклхо чи гуна шаклхоро сохтан мумкин аст.(нур,порча,…..)
4.Яке аз шаклхое ки шумо номбар кардед ва онро мо омухтем ин нур аст.Агар ду нурро хамчоя кунем чи хосил мешавад?(хати рост, кунч)
5.Дуруст кайд кардед,ки дар натича хати рост,ё кунч хосил мешавад,пас ба кунч чи хел таъриф додан мумкин аст.
6.Чавобхои шумо хело олианд:Ду нури ибтидоаш умуми, Ду нури хамчояшуда.Ду нуре ки аз як нукта мебароянд. Аз ин таърифхо ба фикрам охиронаш пуратар аст. Шумо дар ин бора чи фикр мекунед?
7.Нурхо хар хел чойгир мешаванд.Оё кунчхоро ба намудхо чудо кардан мумкин аст?
8.Намудхои кунчхо,ки ба шумо маълум аст номбар кунед.
9.Кадоме аз ин кунчхоро шумо барои мукоиса кардани дигар кунчхо интихоб мекардед?
10.Албата ба фикри ман низ кунчи рост мувофиктар аст,инро шарх дихед.
11.Акнун нисбати фаркияти ин кунч бо кунчи тез ва кунчи кунд, фикри худро баён кунед.
12.Мо кунчи кушодро чи хел таъриф медихем?(Ду нимхати рости пуркунанда)
13. Кунчи кушодро чи хел хосил кардан мумкин аст?
14.Бале худи ибораи «кунчи кушод» яъне кунчро то охир кушодан дар бораи хосил кардани кунчи кушод маълумот медихад.
15.Хамаи кунчхоро дар дафтаратон тасвир кунед,ва ба кунчхо ном гузоред.
16 Номхои гузоштаи худро гуед.(Суханхои дар зер оварда шуда аз омузгоранд ки хулосахои у дар бораи тасвирхои дар дафтар кардаи хонандагон аст)
А)шумо кунчи худро бо як харфи калони лотини А ишора кардед, ин дуруст аст аммо барои он ки кунч будани он бидуни тасвир аник гардад ба он ишораи кунчро хамрох кунед:кунчи А-ин куллаи кунч аст.
В)шумо кунчи худро бо ду харфи хурд а ва в ишора кардед,чаро(чунки тарфхои кунч хати рост дурусттараш нимхатхои ростанд)Дуруст аст а ва в тарафхои кунч ном доранд ва кунч хамеша дорои ду тараф аст .Ишораи хаттии он <(ав)
С) Шумо кунчи худро бо се харфи калони лотини АВС ишора намудед,чаро?(нурхо АВ ва АС хамчоя шуда кунч сохтанд) Дуруст аст,то ки дар кулла кадом нукта буданаш аник шавад,харфи дар кулла бударо дар байн менависанд:<ВАС .
17.Як ба дафтархои хамдигар нигаред.Кунчхои кашидаи шумо хархелаанд,пас кунчхо ченшавандаанд. Онхоро бо кадом асбоб чен мекунанд(транспортир)
18.Ки дар назди тахта тарзи чен кардани кунчхоро бо истифодаи транспортир бараси мекунад.
19.Ки мехохад дар бораи кисмхои транспортир маълумот дихад.
20.Супориши хонаги: дар хона ба кунчхо бо истифодаи маълумот дар бораи бузургиашон таъриф тартиб дихед.(масалан-кунче,ки ба 1800 баробар аст кунчи кушод ном дорад)
Каме аз таърих:Хануз дар замонхои кадим кунчро чен мекарданд.Бо ин максад аз давра истифода мебурданд.Дар шахри Урук (охирхои соли 4000 то мелод)навиштахое боки мондаанд ки дар онхо давра ба 360 кисм таксим шуда буд.(кунчи пурра 3600)Зеро як сол он вактхо 360 руз буд (12мох 30-рузи).Фактхои таърихи аз он гувохи медиханд ки транспортир(мекучонам)хамчун асбоб аз тарафи архитектори мисри Фёдор аз Самос дар асри7 пеш аз мелод ихтироъ карда шудааст.
Супоришхои амали(гурухи: 4-нафара)
Варианти 1
1)Се нури ибтидояш умумиро кашед. Кунчхо хосилшударо ном гузоред ва номбар кунед.Бузургии хар як кунчро чен кунед.
2)Як кунчи рост ва як кунчи тез кашед.Кунчхоро чен кунед,ва фарки онхоро гуед.
Варианти 2
1)Кунчи кунд кашед . Дар дохили он кунчи рост кашед.Кунчхоро ишора кунед.Номхояшонро нависед. Бузургии кунчхои хосилшударо чен кунед.
2)Як кунчи рост ва як кунчи кушод кашед.Фарки ин кунчхоро гуед.
Варианти 3
1)Кунчи кушод кашед. Аз ибтидои он ду нур бароред.Кунчхои хосилшударо ном гузоред.Бузургихои ин кунчхоро чен кунед.
2)Кунчи кунд ва тез кашед.Онхоро чен кунед ва фаркашонро ёбед.
Варианти 4
1)Кунчхои 100, 1000,130,1250,1790,890-ро тасвир созед , ном гузоред ва аз руи бузургиашон ба гуруххо чудо кунед.
2)Кунчи кушод кашед,аз ибтидои он як нур кашед Ду кунчи нави хосилшударо чен куне два суммаашонро ёбед.
Варианти 5
1)Ду хати рости хамдигарро бурандаро тасвир кунед.Чанд кунч хосил шуд. Ин кунчхоро ном гузоред ва хелхояшонро гуед.
2)Оё шумо метавонед бо транспортири худ кунчи бузургиаш 2500-ро кашед. Чавобро шарх дихед.
Машкхо:
1)Кунчи АОВ дода шудааст .Дар он нури ОЕ гузаронида шуд. Кунчхои АОЕ ва ВОЕ чанд градусианд агар маълум бошад ки АОВ=680 ва ОЕ онро ба ду кисми баробар таксим мекунад?
2)Кунчи АОВ 1640 аст .Кунчхои АОЕ ва ВОЕ –ро ёбед агар яке аз дигаре 100 хурд бошад.
3)Кунчи АОВ 1230 аст. Кунчхои АОЕ ва ВОЕ-ро ёбед агар яке аз дигаре 150 калон бошад.
4)Кунчи АОВ 1250 аст . Кунчхои АОЕ ва ВОЕ-ро ёбед агар яке аз дигаре 4 маротиба хурд бошад.
5)Кунчи АОВ 990 аст.Кунчхои АОЕ ва ВОЕ-ро ёбед агар яке аз дигаре 2 маротиба калон бошад.
6)Кунчи АОВ 880 аст. Кунчхои АОЕ ва ВОЕ-ро ёбед агар онхо чун 3:5 нисбат дошта бошанд.
7)Кунчи кушод кашед,Аз ибтидои он нур гузаронед.Се нукта гузоред ки ба кунч таалук надошта бошад.Се нукта гузоред ки танхо ба кунчи кушод таалук дошта бошад. Се нукта гузоред ки таалуки кунч бошад вале ба кунчи кушод таалук надошта бошад.
8)Чадвал кашед .Ба чор кисм таксим кунед.Кисмхоро мувофикан чунин номхо гузоред:кунчи кушод, кунчи рост, кунчи тез, кунчи кунд.Ба хар як кисми он кунчхои мувофикро кашед ва бузургихояшонро чен карда нависед
9)Ду кунч кашед ки яке аз дигаре се баробар калон бошад. Бузургихои онхоро нависед ва фаркашонро ёбед.
10)Кунчи кушод кашед.Аз ибтидои он се нур бароред. Хамаи кунчхои хосилшударо чен кунед.Онхоро ба гуруххо мувофики бузургиашон чудо кунед.
Супориши хонаги.